De Larmagtoren, een onvoldoend cijfer

Op 6 november 1996 vond in het Provinciehuis in Haarlem de hoorzitting plaats over het bestemmingsplan-Teleport, dat de rechtsbasis moet leveren voor de omstreden Larmagtoren. Namens de Bond Heemschut en onze vereniging werden de ingebrachte bedenkingen toegelicht. De belangrijkste bijdrage aan de discussie kwam van prof. Van der Tweel namens het Koninklijk Oudheidkundig Genootschap.

De gemeente had aan de stukken een "Hoogte Effect Rapportage" (HER) toegevoegd met foto's en simulatietekeningen, waaruit moest blijken dat het gevaarte, 210 m hoog, vanuit verschillende punten in de stad weinig storend zou zijn. Prof. Van der Twee! zette uiteen dat dit soort als bewijsstukken bedoelde afbeeldingen allerminst een betrouwbaar beeld geven van de reële visuele effecten. Als voorbeeld koos hij uit het door de gemeente geleverde materiaal een foto die met een wijdhoekige panorama-camera was genomen, vanaf de Amerikahaven, op circa 6500 m afstand van de plek waar het gebouw zou komen. De Larmagtoren was daar ingetekend als een uitsteeksel van 4 mm. Zuiver geometrisch gezien zou dat 13 mm moeten zijn, ruim driemaal zo hoog bij beschouwing van de foto op circa 40 cm afstand. Daarbij komt nog de bijzondere eigenschap van het twee-ogig zien, waardoor de belevenis van grootte van verre voorwerpen aanzienlijk wordt versterkt. Prof. Van der Tweel had dit ter plaatse gecontroleerd: "De kleine, onbetekenende uitsteeksels op de foto blijken bij directe aanschouwing substantiële opvallende constructies en gebouwen te zijn". Hij concludeerde dat "de in het gemeentelijk stuk geproduceerde figuren en commentaren aan ernstige bedenkingen onderhavig zijn en de getrokken conclusies zeker niet rechtvaardigen".

Toen door de gemeentelijke woordvoerders werd aangevoerd dat zij zo zorgvuldig bezig waren geweest met die HER, merkte de heer Van der Tweel op: "misschien zorgvuldig, maar zeker niet deskundig". Daarop was geen antwoord mogelijk, de bij uitstek deskundige hoogleraar gaf de gemeente een onvoldoende.

Juist aan die HER had de gemeente deze tweede poging vastgehaakt om de baan voor het Larmagmonster vrij te krijgen. Dat was een "nieuw feit". In het ietwat kribbige antwoord van Burgemeester en Wethouders op onze brief van 8 december 1995, die verwees naar de correspondentie en de raadsdebatten van 1991 en 1993, werd opgemerkt dat het weinig zin had oude stukken aan te halen. Nu was er de HER, waarin wordt bewezen dat de bezwaren tegen de exorbitante hoogte schromelijk overdreven waren. Dat bewijsmateriaal, zo toonde prof. Van der Twee! aan, deugt niet, het geeft een vertekend, misleidend beeld.

Wij nemen aan dat het niet de bedoeling was om bestuurders en bezwaarmakers een rad voor de ogen te draaien, maar het komt er wel op neer dat de Gemeenteraad akkoord is gegaan op grond van onbruikbare, ondeskundig vervaardigde gegevens. Helaas hebben G.S. zich niet de moeite genomen om de hun aangereikte correcties te bestuderen. Het bestemmingsplan werd goedgekeurd.

Wij betreuren het afscheid van de Commissaris drs. R.J. de Wit.

Geurt Brinkgreve

(Uit: Binnenstad 161, december 1996)