Kroonlantaarn in nieuwe kleurstelling op Leidseplein

De nieuwe inrichting van het Leidseplein met Hans Snoek-fontein en kroonlantaarns. De nieuwe kroonlantaarns op het Leidseplein hebben een blauw kroontje gekregen.
Op 12 juni werd op het Leidseplein vóór het Café Americain de nieuwe Hans Snoek- fontein op feestelijke wijze in werking gesteld. Door een gift van de stichting Heijmeijer van Heemstede werden bij de opknapbeurt van het plein tevens vier kroonlantaarns geplaatst. Nieuw aan deze lantaarns is de veranderde kleurstelling van het kroontje op de lantaarn.

De fontein kon tot stand komen dankzij een legaat van de in 2001 overleden oprichtster van het Scapino Ballet, mevrouw Hans Snoek, en werd gerealiseerd door de inzet van stadsdeel-wethouder Guido Frankfurther. De fontein is ontworpen door ir. E. Nijhuis van Gelder, medewerker van het stadsdeel Centrum, en werd gemaakt van Chinees geel graniet, een kleur die overeenkomt met het basement van het Café Americain. Door de fontein heeft het plein een bijna mediterrane atmosfeer gegeven.

In verband met de plaatsing van kroonlantaarns op het Leidseplein is door ondergetekende onderzoek gedaan naar de kleuren van de keizerskroon. De kleurstelling van de in 1998 op de Westermarkt en de in 2001 op de Herenmarkt geplaatste kroonlantaarns was gebaseerd op een tekening van Dick van der Horst, medewerker van het bureau Monumenten en Archeologie, die deze kleuren op één oude lantaarn had aangetroffen. Afgezien van deze lantaarn zijn er voor zover wij weten slechts drie originele lantaarns bewaard gebleven, maar deze zijn niet (meer) gepolychromeerd. Op zwart-wit foto’s uit die tijd kan men de kleurstelling niet afleiden en uit archiefonderzoek is nooit is gebleken of het kroontje was gepolychromeerd en zo ja, in welke kleuren. Men gaat er nu vanuit dat de lantaarns langs de grachten in een kleur waren uitgevoerd en dat alleen lantaarns op bijzondere locaties mogelijk waren beschilderd.

Het nieuwe kleurenvoorstel voor de kroonlantaarn.
Het ligt echter voor de hand dat de kleurstelling werd overgenomen van de keizerskroon op het stadswapen, die ook de Westertoren sierde. Uit het artikel hierboven blijkt echter dat pas in 1898, 15 jaar na het ontwerp van de lantaarn, de kleur van de kroon op het stadswapen voor het eerst officieel werd vastgesteld als goud(geel). Uit talloze historische afbeeldingen blijkt echter dat de kroon op de Westertoren eeuwenlang blauw was geschilderd.

Omdat de lantaarns ouder zijn dan het stadswapen, leek het ons het meest waarschijnlijk dat gepolychromeerde kroontjes dezelfde kleur hadden als de kroon op de Westertoren en zo hebben de keizerskroontjes op de kroonlantaarns van het Leidseplein de kleurstelling gekregen die binnenkort – hopelijk – ook weer op de Westertoren te zien zal zijn. Door de gekozen kleurstelling steken de kroontjes minder af tegen de blauwe lucht en ogen de kroonlantaarns op het Leidseplein ingetogener en tegelijkertijd monumentaler dan de ‘rode kroonlantaarns’ op de Westermarkt.

Walther Schoonenberg

Onlangs is van de hand van Arnold Korporaal een boekje verschenen over de ontwikkeling van de nieuwe grachtenlantaarns. Dit boekje is voor € 15,-- verkrijgbaar bij het voorlichtingsloket van het stadsdeel Centrum, afd. Burgerzaken van het stadhuis, Amstel 1 (geopend van 8.30 - 16.00 uur).

(Uit: Binnenstad 218, oktober 2006)

Door in te loggen, kunt u ondermeer uw gegevens beheren. Alleen leden hebben een inlogaccount.

Reacties

Er zijn momenteel nog geen reacties op dit artikel.

Alleen als u bent ingelogd, kunt u een reactie plaatsen.